Meymunlar meyvə qıtlığı olanda kiçik heyvanları ovlayırlar
Meyvələr tükənəndə bəzi meymunların ətə olan iştahası artır.
Saqqallı kapuçin meymunları ( Sapajus libidinosus ) meyvələr az olduqda kiçik onurğalıları daha tez-tez ovlayır və yeyirlər . Tədqiqatçıların 26 avqustda PLOS One- da verdiyi məlumata görə, tapıntılar tədqiqatçılara insan qidalanmasının erkən təkamülü və nəslimizin daha ətli qidalara keçidi barədə məlumat əldə etməyə kömək edə bilər .
2000-ci illərdə Noemi Spagnoletti və həmkarları Braziliyanın şimal-şərqində saqqallı kapuçinlərin davranışı və ekologiyası ilə bağlı uzunmüddətli tədqiqat aparırdılar . Roma Sapienza Universitetinin zooloqu Spagnoletti deyir: “Biz dəfələrlə meymunların kərtənkələlər, ilanlar və iquanalar da daxil olmaqla onurğalıları aktiv şəkildə ovladığını və yediyini müşahidə etdik”.
Kapuçinlərin ət yemək vərdişləri ilə maraqlanan Spagnoletti və həmkarları 2006-cı ilin iyun ayı ilə 2010-cu ilin dekabr ayı arasında toplanmış müşahidə məlumatlarını təhlil etdilər. Sahə tədqiqatı zamanı komanda meymunların nə və necə yediyini qeydə aldı və ümumilikdə 5000 saatdan çox müşahidə apardı. Komanda pəhriz məlumatlarını sahədən toplanmış digər məlumatlarla, o cümlədən yağışlı və quru mövsümlərdə bitki qidalarının nisbi mövcudluğu, temperatur kimi ətraf mühit amilləri və meymunların yaşı və cinsi ilə müqayisə etdi.
Komanda kapuçinlərin kiçik onurğalıları yediyi 281 hadisə qeydə alıb. Bunların təxminən yarısı kərtənkələ, dörddə birindən çoxu isə gəmiricilər olub. Lakin meymunlar həmçinin quşlar və opossumlarla da qidalanırdılar.
Viskonsin-Madison Universitetinin bioloji antropoloqu və bu tədqiqatla məşğul olmayan Marqaret Brayerin sözlərinə görə, şimpanzelər onurğalıları ovlamaq və yemək məsələsində ən çox xəbər başlıqlarına çıxırlar. Lakin o deyir ki, kapuçinlər də daxil olmaqla, müxtəlif qeyri-insani primatlar da bu heyvanları yeyir.
Tədqiqatçılar ət yeməyi ilə bağlı bəzi maraqlı qanunauyğunluqlar aşkar ediblər. Mövsümi dalğalanmalar zamanı meyvələr yaşayış yerlərində daha az yayıldıqca, meymunlar daha çox onurğalı heyvan ovlayıb yeyirdilər. Onlar tez-tez əvvəlcə beyin və bağırsaqları yeyirdilər. Spagnoletti deyir ki, onurğalı heyvanların yeməyi qıtlıq dövründə əlavə ov sərmayəsinə dəyər ola bilər və beyin və daxili orqanlardakı zəngin yağlar və qida maddələri bu pəhriz ehtiyaclarını ödəməyin sürətli bir yolu ola bilər.
Çətin dövrlərdə bu cür elastiklik erkən hominidlər tərəfindən də paylaşılmış ola bilər və bu da onlara daha çox ətlə zəngin pəhrizə keçməyə kömək etmişdir.
Mozambikdəki Qoronqosa Milli Parkının primatoloqu Susana Karvalyo deyir ki, “ət meymunlar üçün mövsümi dəyişikliklərin qarşısını almaq üçün vacib ola bilər. Bu, homininlər üçün də belə ola bilər.”
Saqqallı kapuçinlər və insanlar bəzi maraqlı xüsusiyyətləri paylaşırlar . Karvalyo qeyd edir ki, meymunların beyni mütənasib olaraq böyükdür, ət yeyir və arxa ayaqları üzərində gəzərək daşıdıqları alətlərdən istifadə edirlər. Həmçinin, bəzi insanlar kimi (və tamamilə şimpanzelərdən fərqli olaraq) kapuçinlər ilan yeməyə cəsarət edirlər.
“Bu oxşarlıqlar o deməkdir ki, bu primatlarda müşahidə olunan bəzi davranışlar erkən hominin davranışlarının necə ortaya çıxdığını anlamaq üçün yaxşı bir model ola bilər”, – deyə o bildirir.
Karvalyo deyir ki, gələcək işlər kiçik onurğalıların yırtıcılığını insanların böyük ovları hədəfə alması üçün bir növ addım kimi qiymətləndirməlidir.
“Bu, fosil qeydlərinə yenidən baxmaq və ov ola biləcək daha kiçik növlərə diqqət yetirmək üçün yeni bir pəncərə açır.”














